پیش آهنگ آزادی

**لر اصیل ترین و قدیمی ترین قوم ایران**
ﻟُﺮ ﻧﺎﻡ ﻗﻮﻣﯽ اصیل ﺍﯾﺮﺍﻧﯽ ﮐﻪ ﺩﺭ ﺑﺎﺧﺘﺮ ﻭ ﺟﻨﻮﺏ ﺑﺎﺧﺘﺮﯼ
ﺍﯾﺮﺍﻥ ﺯﻧﺪﮔﯽ ﻣﯽﮐﻨﻨﺪ.

ﻗﻮﻡ ﻟﺮ ﺩﺍﺭﺍﯼ ﺗﻘﺴﯿﻢ ﺑﻨﺪﯼﻫﺎﯼ ﺯﯾﺎﺩﯼ ﺍﺳﺖ ﮐﻪ ﺩﺭ ﻣﻬﻢﺗﺮﯾﻦ ﻭ ﮐﻠﯽﺗﺮﯾﻦ ﺗﻘﺴﯿﻢﺑﻨﺪﯼ ﺑﻪ ﺩﻭ ﺷﺎﺧﻪ ﻟﺮ ﺑﺰﺭﮒ ﻭ ﻟﺮ ﮐﻮﭼﮏ ﺗﻘﺴﯿﻢ ﻣﯽﺷﻮﺩ. ﺩﺭ ﺑﺮﺧﯽ ﻣﻨﺎﺑﻊ ﻣﺎﻧﻨﺪ ﺩﺍﻧﺸﻨﺎﻣﻪ ﺍﯾﺮﺍﻧﯿﮑﺎ ، ﻟﮏﻫﺎ ﻭ ﻟﺮﻫﺎ ﺩﺭ ﯾﮏ ﺩﺳﺘﻪ ﺑﻨﺪﯼ ﻗﺮﺍﺭ ﮔﺮﻓﺘﻪﺍﻧﺪ .
ﻣﺮﺩﻡ ﻟﺮ ﺩﺍﺭﺍﯼ ﭘﺮﺍﮐﻨﺪﮔﯽ ﺩﺭ ﻣﻨﺎﻃﻖ ﻏﺮﺏ ﻭ ﺟﻨﻮﺏ ﻏﺮﺑﯽ ﺍﯾﺮﺍﻥ ﻫﺴﺘﻨﺪ.
ﺍﯾﻼﺕ ﻭ ﺧﺎﻧﺪﺍﻥﻫﺎ:
ﻣﺮﺩﻡ ﻟﺮ ﺩﺭ ﯾﮏ ﮔﺮﻭﻩﺑﻨﺪﯼ ﺑﺰﺭﮒ ﻭ ﮐﻠﯽ ﺑﻪ ﺩﻭ ﺷﺎﺧﻪ ﺍﺻﻠﯽ ﺗﻘﺴﯿﻢ ﻣﯽﺷﻮﻧﺪ ﮐﻪ ﻋﺒﺎﺭﺕ ﺍﺳﺖ ﺍﺯ :
ﻟﺮ ﮐﻮﭼﮏ ﯾﺎ ﻟﺮ فیلی
لر بزرگ.
ﻟﺮ ﺑﺰﺭﮒ ﺩﺍﺭﺍﯼ ﺑﺨﺶﺑﻨﺪﯼﻫﺎﯼ ﮔﻮﻧﺎﮔﻮﻧﯽ ﺍﺳﺖ ﻭﻟﯽ ﺑﻪ ﻃﻮﺭ ﮐﻠﯽ ﻣﯽﺗﻮﺍﻥ ﻣﺮﺩﻡ ﺑﺨﺘﯿﺎﺭﯼ ، ﺑﻮﯾﺮﺍﺣﻤﺪﯼﻫﺎ ﻭ ﻣﻤﺴﻨﯽﻫﺎ ﺭﺍ
ﻟﺮ ﺑﺰﺭﮒ ﻧﺎﻣﯿﺪ . ﺩﺭ ﻣﻮﺭﺩ ﻟﺮ ﮐﻮﭼﮏ ﻣﯽﺗﻮﺍﻥ ﺍﯾﻨﮕﻮﻧﻪ ﺑﯿﺎﻥ ﮐﺮﺩ ﮐﻪ ﺷﺎﻣﻞ ﻣﺮﺩﻡ ﻟﺮ ﺳﺎﮐﻦ ﻣﻨﻄﻘﻪﻫﺎﯼ ﭘﯿﺸﮑﻮﻩ ﻭ
ﭘﺸﺘﮑﻮﻩ ﻭ ﺑﻌﺒﺎﺭﺗﯽ ( ﺍﺳﺘﺎﻧﻬﺎﯼ ﻟﺮﺳﺘﺎﻥ ، ﺍﯾﻼﻡ ، ﺟﻨﻮﺏ
ﮐﺮﻣﺎﻧﺸﺎﻩ ﻭ ﺟﻨﻮﺏ ﻫﻤﺪﺍﻥ ) ﻣﯽﺷﻮﺩ
*ﻟﺮﻫﺎﯼ ﻣﻤﺴﻨﯽ
ﺩﺭ ﺍﺳﺘﺎﻥ ﻓﺎﺭﺱ ﻭ ﺷﻬﺮﺳﺘﺎﻥﻫﺎﯼ ﻣﻤﺴﻨﯽ ، ﺑﺨﺶﻫﺎﯾﯽ ﺍﺯ
ﮐﺎﺯﺭﻭﻥ ﻭ ﺭﺳﺘﻢ .
*ﻟﺮﻫﺎﯼ ﺑﻮﯾﺮﺍﺣﻤﺪﯼ
ﺩﺭ ﺍﺳﺘﺎﻥ ﮐﻬﮕﯿﻠﻮﯾﻪ ﻭ ﺑﻮﯾﺮﺍﺣﻤﺪ ﻭ ﺑﺨﺸﯽ ﺍﺯ ﺍﺳﺘﺎﻥ ﺧﻮﺯﺳﺘﺎﻥ.
*ﻟﺮﻫﺎﯼ ﺑﺨﺘﯿﺎﺭﯼ
ﺩﺭ ﺍﺳﺘﺎﻥ ﺧﻮﺯﺳﺘﺎﻥ ، ﻣﻨﺎﻃﻖ ﺟﻨﻮﺏ ﺷﺮﻗﯽ ﻋﻤﺪﺗﺎً ﺩﺭ ﺷﻬﺮﺳﺘﺎﻥﻫﺎﯼ ﺍﻫﻮﺍﺯ ، ﺍﻧﺪﯾﮑﺎ ، ﻣﺴﺠﺪﺳﻠﯿﻤﺎﻥ ، ﺷﻮﺷﺘﺮ ، ﺍﯾﺬﻩ ﻭ ﺩﺯﻓﻮﻝ .
ﺩﺭ ﭼﻬﺎﺭﻣﺤﺎﻝ ﻭ ﺑﺨﺘﯿﺎﺭﯼ ﺩﺭ ﺷﻬﺮﺳﺘﺎﻥﻫﺎﯼ ﻟﺮﺩﮔﺎﻥ ﻭ
ﺷﻬﺮﮐﺮﺩ ﻭ ﺑﺮﻭﺟﻦ .
ﺩﺭ ﺍﺳﺘﺎﻥ ﻟﺮﺳﺘﺎﻥ ﻋﻤﺪﺗﺎً ﺩﺭ ﻣﻨﺎﻃﻖ ﺷﺮﻗﯽ ﻭ ﺷﻬﺮﺳﺘﺎﻥ ﺍﻟﯿﮕﻮﺩﺭﺯ .
ﺩﺭ ﺍﺳﺘﺎﻥ ﺍﺻﻔﻬﺎﻥ ﺩﺭ ﻣﻨﺎﻃﻖ ﻏﺮﺏ ﻭ ﺟﻨﻮﺏ ﻏﺮﺏ، ﻋﻤﺪﺗﺎً ﺩﺭ ﺷﻬﺮﺳﺘﺎﻥ ﻓﺮﯾﺪﻥ .
*ﻟﺮﻫﺎﯼ ﮐﻮﭼﮏ
ﺍﯾﻦ ﺩﺳﺘﻪ ﺩﺭ ﺍﺳﺘﺎﻥﻫﺎﯼ ﻟﺮﺳﺘﺎﻥ ﻭ ﺍﯾﻼﻡ ، ﺷﻤﺎﻝ ﺍﺳﺘﺎﻥ ﺧﻮﺯﺳﺘﺎﻥ ﻭ ﺑﺮﺧﯽ ﻣﻨﺎﻃﻖ ﺷﺮﻗﯽ ﻋﺮﺍﻕ ﻫﻢ ﻣﺮﺯ ﺑﺎ ﺍﯾﺮﺍﻥ ﺳﺎﮐﻦ ﻫﺴﺘﻨﺪ .
ﺯﺑﺎﻥ ﻟﺮﯼ ﺧﻮﯾﺸﺎﻭﻧﺪ ﻧﺰﺩﯾﮏ ﺯﺑﺎﻥ
ﻓﺎﺭﺳﯽ ﻭ ﺑﻪ ﻫﻤﺮﺍﻩ ﻓﺎﺭﺳﯽ ﺍﺯ ﺷﺎﺧﻪ ﻓﺎﺭﺳﯽﺗﺒﺎﺭ ﺩﺳﺘﻪ ﺟﻨﻮﺏ ﺑﺎﺧﺘﺮﯼ ﺯﺑﺎﻥﻫﺎﯼ ﺍﯾﺮﺍﻧﯽ ﺍﺳﺖ . ﻭﯾﮋﮔﯽﻫﺎﯼ ﺯﺑﺎﻥ ﻟﺮﯼ ﻧﺸﺎﻥ ﻣﯽﺩﻫﺪ ﮐﻪ ﭼﯿﺮﮔﯽ ﺯﺑﺎﻥﻫﺎﯼ ﺍﯾﺮﺍﻧﯽ ﺩﺭ ﻣﻨﻄﻘﻪ ﮐﻨﻮﻧﯽ
ﻟﺮﺳﺘﺎﻥ ﺩﺭ ﺩﯾﺮﯾﻨﻪﺷﻨﺎﺳﯽ ﺑﺎﺳﺘﺎﻥ ﺑﯿﺸﺘﺮ ﺍﺯ ﺳﻮﯼ ﻧﺎﺣﯿﻪ
ﭘﺎﺭﺱ ﺻﻮﺭﺕ ﮔﺮﻓﺘﻪ ﺗﺎ ﺍﺯ ﺳﻮﯼ ﻧﺎﺣﯿﻪ ﻣﺎﺩ . ﮔﻮﯾﺶﻫﺎﯼ ﺯﺑﺎﻥ ﻟﺮﯼ ﻧﺰﺩﯾﮏﺗﺮﯾﻦ ﮔﻮﯾﺶﻫﺎﯼ ﺍﯾﺮﺍﻧﯽ ﺑﻪ ﺯﺑﺎﻥ ﻓﺎﺭﺳﯽ ﻫﺴﺘﻨﺪ . ﺯﺑﺎﻥ ﻟﺮﯼ ﻫﻤﺎﻧﻨﺪ ﺯﺑﺎﻥ ﻓﺎﺭﺳﯽ ﻧﻮﺍﺩﻩﺍﯼ ﺍﺯ ﺯﺑﺎﻥ
ﭘﺎﺭﺳﯽ ﻣﯿﺎﻧﻪ ﺍﺳﺖ ﻭ ﻭﺍﮊﻩﻫﺎﯼ ﺁﻥ ﻫﻤﺎﻧﻨﺪﯼ ﺑﺴﯿﺎﺭﯼ ﺑﺎ
ﻓﺎﺭﺳﯽ ﺩﺍﺭﺩ . ﺭﯾﺸﻪ ﺯﺑﺎﻧﻬﺎﯼ ﺍﯾﺮﺍﻧﯽ ﻟﺮﯼ ( ﺑﺨﺘﯿﺎﺭﯼ ،
ﺧﺮﻡﺁﺑﺎﺩﯼ ) ﻣﺎﻧﻨﺪ ﺯﺑﺎﻥ ﻓﺎﺭﺳﯽ ﺑﻪ ﭘﺎﺭﺳﯽ ﻣﯿﺎﻧﻪ ( ﭘﻬﻠﻮﯼ ﺳﺎﺳﺎﻧﯽ ) ﻭ ﺍﺯ ﻃﺮﯾﻖ ﭘﺎﺭﺳﯽ ﻣﯿﺎﻧﻪ ﺑﻪ ﭘﺎﺭﺳﯽ ﺑﺎﺳﺘﺎﻥ ( ﺯﺑﺎﻥ ﻫﺨﺎﻣﻨﺸﯿﺎﻥ ) ﺑﺮﻣﯽﮔﺮﺩﺩ.
*ژنتیک قوم لر*
ﺑﺎ ﺗﻮﺟﻪ ﺑﻪ ﻭﺍﺭﯾﺎﺳﯿﻮﻥ ﮐﺮﻭﻣﻮﺯﻡ ﻭﺍﯼ ﻟﺮﻫﺎ، ﺁﻧﺎﻥ ﺍﺯ ﻟﺤﺎﻅ ﺑﺴﺎﻣﺪ ﻧﺴﺒﺘﺎً ﺑﺎﻻﯼ ﺗﮏﮔﺮﻭﻩ R1b ﯼ ﮐﺮﻭﻣﻮﺯﻭﻡ ﻭﺍﯼ ( ﻣﺸﺨﺼﺎً ﺳﺎﺑﮑﻼﺩ R1b1a2a-L23 ) ﻧﺴﺒﺖ ﺑﻪ ﺩﯾﮕﺮ ﮔﺮﻭﻩﻫﺎﯼ ﺍﯾﺮﺍﻧﯽ ﻣﻤﺘﺎﺯﻧﺪ . ﮔﺮﻭﻩ R1 ، ﺑﻪ ﻫﻤﺮﺍﻩ ﺩﯾﮕﺮ ﮐﻼﺩﻫﺎﯾﺶ، ﻣﺮﺑﻮﻁ ﺑﻪ ﺍﻭﺭﺍﺳﯿﺎﯼ ﻏﺮﺑﯽ / ﻣﺮﮐﺰﯼ ﺩﺭ ﭘﺎﺭﯾﻨﻪﺳﻨﮕﯽ ﺯﺑﺮﯾﻦ ﺍﺳﺖ، ﮐﻪ ﺭﺍﯾﺠﺘﺮﯾﻦ ﺗﮏﮔﺮﻭﻩ ﻣﯿﺎﻥ ﻟﺮﻫﺎﺳﺖ . ﺗﮏ ﮔﺮﻭﻩ J2a ( ﻣﺸﺨﺼﺎً ﺳﺎﺏ ﮐﻼﺩﻫﺎﯼ J2a3a-M47, J2a3b-M67, J2a3h-M530 ) ﺩﻭﻣﯿﻦ ﺳﻠﺴﻠﻪ ﺭﺍﯾﺞ ﺑﯿﻦ ﻟﺮﻫﺎﺳﺖ ﻭ ﺑﺎ ﺭﺳﻮﺥ ﮐﺸﺎﻭﺭﺯﺍﻥ ﺍﺯ ﺧﺎﻭﺭ ﻧﺰﺩﯾﮏ ﻧﻮﺳﻨﮕﯽ ۸۰۰۰ - ۴۰۰ ﻗﺒﻞ ﺍﺯ ﻣﯿﻼﺩ ﻣﺮﺗﺒﻂ ﺍﺳﺖ .
ﺩﯾﮕﺮ ﺗﮏ ﮔﺮﻭﻫﯽ ﮐﻪ ﺑﺴﺎﻣﺪ ﺁﻥ ﺑﻪ ﺑﺎﻻﯼ ۱۰ ﺩﺭﺻﺪ ﻣﯽﺭﺳﺪ G2a ﺍﺳﺖ ﮐﻪ ﺳﺎﺑﮑﻼﺩ G2a3b ﺑﯿﺸﺘﺮ ﺁﻥ ﺭﺍ ﺗﺸﮑﯿﻞ ﻣﯽﺩﻫﺪ . ﻫﻤﭽﻨﯿﻦ ﻟﺮﻫﺎ ﺑﯿﺸﺘﺮﯾﻦ ﺑﺴﺎﻣﺪ ﺗﮏ ﮔﺮﻭﻩ E1b1b1a1b ﺭﺍ ﺩﺭ ﺍﯾﺮﺍﻥ ﻧﺸﺎﻥ ﻣﯽﺩﻫﻨﺪ . ﺩﻭﺩﻣﺎﻥﻫﺎﯼ Q1b1 ﻭ Q1a3، ۶ ﺩﺭﺻﺪ ﻭ T، ۴٪ ﺣﺎﺿﺮﻧﺪ .
مردم لر شیعه 12 امامی هستند.
پوشش مردان و زنان لر شباهت بسیار زیادی به پوشش هخامنشیان دارند.
ﻣﺮﺩﻡ ﻟﺮ ﻭ ﻣﺸﺮﻭﻃﯿﺖ
ﯾﮑﯽ ﺍﺯ ﻣﻬﻢ ﺗﺮﯾﻦ ﻓﻌﺎﻟﯿﺖﻫﺎﯼ ﺳﯿﺎﺳﯽ ﻣﺮﺩﻡ ﻟﺮ ﺩﺭ ﺻﺪﻩ ﮔﺬﺷﺘﻪ ﻣﺸﺎﺭﮐﺖ ﺩﺭ ﺍﻧﻘﻼﺏ ﻣﺸﺮﻭﻃﻪ ﺍﯾﺮﺍﻥ ﺑﻮﺩﻩ ﺍﺳﺖ . ﻃﺮﻓﺪﺍﺭﯼ ﻣﺮﺩﻡ ﻟﺮ ﻭ ﺑﻪ ﺧﺼﻮﺹ ﺍﯾﻞ ﺑﺨﺘﯿﺎﺭﯼ ﻧﻘﺶ ﭘﺮﺭﻧﮕﯽ ﺩﺭ ﭘﯿﺮﻭﺯﯼ ﺍﻧﻘﻼﺏ ﻣﺸﺮﻭﻃﻪ ﺩﺍﺷﺘﻨﺪ . ﺑﺎ ﺁﻏﺎﺯ ﺗﯿﺮﻣﺎﻩ ۱۲۸۸ ﺷﻤﺴﯽ، ﻗﻮﺍﯼ ﺳﺮﺩﺍﺭ ﺍﺳﻌﺪ ﺑﻪ ﻗﻢ ﻭ ﻗﻮﺍﯼ ﺳﭙﻬﺪﺍﺭ ﺑﻪ ﯾﻨﮕﯽ ﺍﻣﺎﻡ ﺭﺳﯿﺪﻧﺪ . ﺩﺭ ﻣﻘﺎﺑﻞ ﺳﻌﺪﺍﻟﺪﻭﻟﻪ ﻗﻮﺍﯾﯽ ﺑﻪ ﻓﺮﻣﺎﻧﺪﻫﯽ
ﺍﻣﯿﺮ ﻣﻔﺨﻢ ﺑﺨﺘﯿﺎﺭﯼ ﺑﻪ ﺳﻤﺖ ﮐﺮﺝ ﻓﺮﺳﺘﺎﺩ . ﻣﺠﺎﻫﺪﯾﻦ ﺑﺨﺘﯿﺎﺭﯼ ﺑﺎ ﺣﺮﮐﺖ ﺑﻪ ﺳﻮﯼ ﺗﻬﺮﺍﻥ ﻭ ﺑﺎ ﻫﻤﺮﺍﻫﯽ ﻣﺠﺎﻫﺪﯾﻦ ﺷﻤﺎﻝ ﺑﻪ ﻓﺮﻣﺎﻧﺪﻫﯽ ﺳﭙﻬﺪﺍﺭ ﺍﻋﻈﻢ ﮐﻪ ﺩﺭ ﻧﺰﺩﯾﮑﯽ ﺗﻬﺮﺍﻥ ﺑﻪ ﻫﻢ ﭘﯿﻮﺳﺘﻨﺪ، ﭘﺲ ﺍﺯ ﺷﮑﺴﺖ ﻣﻘﺎﻭﻣﺖ ﻧﯿﺮﻭﻫﺎﯼ ﺍﺳﺘﺒﺪﺍﺩ ﺻﻐﯿﺮ ﻣﻮﻓﻖ ﺑﻪ ﻓﺘﺢ ﺗﻬﺮﺍﻥ ﻭ ﺷﮑﺴﺖ ﺍﺳﺘﺒﺪﺍﺩ ﺻﻐﯿﺮ ﺷﺪﻧﺪ .

ﺷﻮﺭﺵ ﻟﺮﺳﺘﺎﻥ
ﺩﺭ ﺳﺎﻝ ۱۳۰۲ ﻧﯿﺮﻭﻫﺎﯼ ﺩﻭﻟﺘﯽ ﻭ ﻋﺸﺎﯾﺮ ﻟﺮ ﺩﺭ ﻓﺎﺻﻠﻪ ﻣﯿﺎﻥ ﺷﻬﺮﻫﺎﯼ ﺑﺮﻭﺟﺮﺩ ﻭ ﺧﺮﻡﺁﺑﺎﺩ ﻭﺍﺭﺩ ﻧﺒﺮﺩ ﺷﺪﻧﺪ . ﻗﻮﺍﯼ ﻋﺸﺎﯾﺮ ﻣﺘﺸﮑﻞ ﺍﺯ ﻃﻮﺍﯾﻒ ﺍﯾﻞ ﺑﯿﺮﺍﻧﻮﻧﺪ ، ﺳﮕﻮﻧﺪ ، ﭘﺎﭘﯽ ﻭ ﭼﮕﻨﯽ ﺑﻮﺩﻧﺪ ﻭ ﺩﺭﮔﯿﺮﯼﻫﺎ ﺩﺭ ﻣﻬﺮ ﺳﺎﻝ ۱۳۰۲ ﺁﻏﺎﺯ ﺷﺪ ﻭﻟﯽ ﺗﺎ ﭘﺎﯾﺎﻥ ﺁﺫﺭ ﻫﻤﺎﻥ ﺳﺎﻝ ﻧﯿﺮﻭﻫﺎﯼ ﺩﻭﻟﺘﯽ ﺗﻮﺍﻧﺴﺘﻨﺪ ﺧﺮﻡﺁﺑﺎﺩ ﺭﺍ ﻣﺤﺎﺻﺮﻩ ﻭ ﺁﻥ ﺭﺍ ﺑﻪ ﮐﻨﺘﺮﻝ ﺩﺭﺁﻭﺭﻧﺪ . ﭘﺲ ﺍﺯ ﺁﻥ ﻋﻔﻮ ﻋﻤﻮﻣﯽ ﺍﻋﻼﻡ ﺷﺪ ﻭ ﺍﺯ ﻋﺸﺎﯾﺮ ﺧﻮﺍﺳﺘﻪ ﺷﺪ ﺳﻼﺡﻫﺎﯼ ﺧﻮﺩ ﺭﺍ ﺗﺤﻮﯾﻞ ﺩﻫﻨﺪ ﻭﻟﯽ 12 تن ﺍﺯ ﺳﺮﺍﻥ ﻋﺸﺎﯾﺮ ایل بيرانوند ﮐﻪ معروفترین آنها شیخعلی خان بود دستگیر و ﺍﻋﺪﺍﻡ ﺷﺪﻧﺪ .ﺍﻗﺪﺍﻡ ﺣﮑﻮﻣﺖ ﻣﺮﮐﺰﯼ ﺩﺭ ﻧﻘﺾ ﻋﻔﻮ ﻋﻤﻮﻣﯽ ﻭ ﺍﻋﺪﺍﻡ ﺳﺮﺍﻥ ﻋﺸﺎﯾﺮ ﺑﺎﻋﺚ ﺷﻮﺭﺵ ﻣﺠﺪﺩ بیرانوندها ﺩﺭ ﻣﻨﻄﻘﻪ ﻟﺮﺳﺘﺎﻥ ﺷﺪ . ﺍﯾﻦ ﺷﻮﺭﺵ ﺑﺎ ﻣﺤﺎﺻﺮﻩ ﺧﺮﻡﺁﺑﺎﺩ ﺩﺭ ﺑﻬﺎﺭ ۱۳۰۳ ﺁﻏﺎﺯ ﺷﺪ . ﺑﺎ ﺁﻏﺎﺯ ﻓﺼﻞ ﺑﻬﺎﺭ ﻭ ﺑﺎﺯﮔﺸﺖ ﺍﯾﻞ بیرانوند ﺍﺯ ﺷﻤﺎﻝ ﺧﻮﺯﺳﺘﺎﻥ ﺑﻪ ﻣﺮﮐﺰ ﻟﺮﺳﺘﺎﻥ، ﺩﺭﮔﯿﺮﯼ ﻣﺴﻠﺤﺎﻧﻪ ﺑﺎ ﻧﯿﺮﻭﻫﺎﯼ ﺣﮑﻮﻣﺖ ﻣﺮﮐﺰﯼ ﺍﺯ ﺳﺮ ﮔﺮﻓﺘﻪ ﺷﺪ . ﺩﺭ ﺍﯾﻦ ﺳﺎﻝ ﺳﭙﻬﺒﺪ ﻣﺤﻤﺪ ﺷﺎﻩﺑﺨﺘﯽ ﻓﺮﻣﺎﻧﺪﻫﯽ ﺗﯿﭗ ﭘﯿﺎﺩﻩ ﻟﺸﮑﺮ ﻏﺮﺏ ﺭﺍ ﺑﺮ ﻋﻬﺪﻩ ﺩﺍﺷﺖ . ﻋﻠﯽﺭﻏﻢ ﺍﯾﻨﮑﻪ ﺍﺣﻤﺪﯼ ﺧﻮﺍﻫﺎﻥ ﺳﺮﮐﻮﺏ ﺑﯿﺸﺘﺮ ﻋﺸﺎﯾﺮ ﺑﻮﺩ ، ﺷﺎﻩﺑﺨﺘﯽ ﺩﺭﭘﯽ ﺩﻓﺎﻉ ﺍﺯ ﻣﻮﺍﺿﻊ ﻧﯿﺮﻭﻫﺎﯼ ﺣﮑﻮﻣﺘﯽ ﺑﻮﺩ.
ﺳﺮﺍﻧﺠﺎﻡ ﺩﺭ ۹ ﺍﺭﺩﯾﺒﻬﺸﺖ ﻫﻤﺎﻥ ﺳﺎﻝ ﺩﺭ ﺣﺎﻟﯽ ﮐﻪ ﺍﻣﯿﺮﺍﺣﻤﺪﯼ ﻓﺮﻣﺎﻧﺪﻫﯽ ﺭﺍ ﺑﺮ ﻋﻬﺪﻩ ﺩﺍﺷﺖ ﺧﺮﻡﺁﺑﺎﺩ ﺗﻮﺳﻂ ﻫﻮﺍﭘﯿﻤﺎ ﺑﻤﺒﺎﺭﺍﻥ ﺷﺪ ﻭ ﭘﺲ ﺍﺯ ﯾﮏ ﺭﺷﺘﻪ ﺩﺭﮔﯿﺮﯼ ﻣﯿﺎﻥ ﻋﺸﺎﯾﺮ ﻟﺮ ﻭ ﻧﯿﺮﻭﻫﺎﯼ ﺣﮑﻮﻣﺖ ﻣﺮﮐﺰﯼ ﺩﺭ ۱۵ ﺧﺮﺩﺍﺩ ۱۳۰۳ ﺑﺎﺭ ﺩﯾﮕﺮ ﺧﺮﻡﺁﺑﺎﺩ ﺗﻮﺳﻂ ﻧﯿﺮﻭﻫﺎﯼ ﺩﻭﻟﺘﯽ ﺍﺷﻐﺎﻝ ﺷﺪ.اﻣﯿﺮﺍﺣﻤﺪﯼ ﭘﺲ ﺍﺯ ﭘﯿﺮﻭﺯﯼ ﺩﺭﭘﯽ ﺳﺮﮐﻮﺏ ﺑﯿﺸﺘﺮ ﻋﺸﺎﯾﺮ ﻟﺮ ﺑﻮﺩ ﺍﻣﺎ ﺭﺿﺎﺷﺎﻩ ﺩﺭ ﺗﺎﺭﯾﺦ ۱۹ ﻣﺮﺩﺍﺩ ﻫﻤﺎﻥ ﺳﺎﻝ ﺑﺎ ﺍﺭﺳﺎﻝ ﺗﻠﮕﺮﺍﻓﯽ ﺩﺳﺘﻮﺭ ﺍﻋﻼﻡ ﻋﻔﻮ ﻋﻤﻮﻣﯽ ﺭﺍ ﺻﺎﺩﺭ ﮐﺮﺩ. اما در شهريور سال 1304 چهارده 14 تن از سران ایل بیرانوند که معروفترین آنها غلامعلی بیرانوند بود در بروجرد اعدام شدند. این مسئله باعث ادامه یافتن شورش ایل بیرانوند شد. در پاییز سال 1310 نیز 10تن از سران بیرانوند که معروف ترین آنها جهانشاه خان زیدعلی بیرانوند بود در خرم آباد اعدام شدند.
اعدام حدود 40 تن از سردارن ایل بیرانوند و کشته شدن هزاران تن از افراد این ایل در نبرد با نیروهای رضاشاه در نوع خود در تاریخ ایران بینظیر است.
از افراد معروف لر تاریخ لر میتوان: کریم خان زند، سردار اسعد بختیاری، بی بی مریم بختیاری، عبدالحسین زرینکوب، مهرداد اوستا، حسینقلی خان فیلی، غلامرضا خان فیلی، جهانشاه زیدعلی بیرانوند، علیمردان خان بختیاری،علیمردان خان فیلی، علیمردان خان بیرانوند،قدم خیر قلاوند و... اشاره کرد.

— ‏با ‏‏‏‏‏سرداران لرستان‏، ‏‏فرهیختگان لرستان‏، ‏سرزمین من لرستان‏‏‏، ‏‏‎Mozhgan Ghalavand‎‏، ‏‏‎Salah Nikzadbokani‎‏، ‏برگي از تاريخ لرستان‏‏‏‏، ‏‏‏لرستانى ها‏، ‏‏مشاهیر لر‏، ‏‎Bozorgan Lorestan‎‏‏‏، ‏‏‏عشایر لر‏، ‏موسيقي لري‏‏، ‏‏شيرزنان لر‏، ‏چل سرو‏‏‏‏‏ و ‏‎Lorestan Original Page‎‏‏.‏